{"id":950,"date":"2016-11-16T07:19:04","date_gmt":"2016-11-16T07:19:04","guid":{"rendered":"http:\/\/muhamedsytari.net\/?p=950"},"modified":"2016-11-17T07:21:31","modified_gmt":"2016-11-17T07:21:31","slug":"veshtrime-mbi-tolerancen","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/muhamedsytari.net\/?p=950","title":{"rendered":"V\u00ebshtrime mbi toleranc\u00ebn&#8230;"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\">K\u00ebto dit\u00eb po lexoj paralelisht tre libra me vler\u00eb mbi &#8216;toleranc\u00ebn&#8217; nd\u00ebrfetare dhe historin\u00eb e musliman\u00ebve (p\u00ebrfshi shqiptar\u00ebt) n\u00eb raport me tjetrin, kushdo qoft\u00eb ai n\u00eb pik\u00ebpamje fetare, etnike, kulturore, njer\u00ebzore e p\u00ebrtej.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Librin e par\u00eb, at\u00eb me titull: &#8220;Toleranca fetare e shqiptar\u00ebve n\u00eb zigzaget e historis\u00eb&#8221;, (Fiorentia, Shkod\u00ebr, 2016), e ka shkruar etnologu i shquar Kahreman Ulqini.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ndon\u00ebse, n\u00eb disa gj\u00ebra nuk bie dakort me M\u00ebsuesin tim t\u00eb historis\u00eb, (dikur n\u00eb Medresen\u00eb &#8220;Haxhi Sheh Shamia&#8221;), p\u00ebr nj\u00eb gj\u00eb, (por jo vet\u00ebm), jam dakort, se: &#8220;N\u00eb vitet e fundit po v\u00ebrshon nj\u00eb lum\u00eb shkrimesh t\u00eb b\u00ebra kryesisht nga diletant\u00eb, panegjirist\u00eb e demagog\u00eb q\u00eb k\u00ebnaqin vet\u00ebm lexuesit vulgar\u00eb.&#8221; &#8211; (f. 15)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Libri i dyt\u00eb, \u00ebsht\u00eb nj\u00eb vep\u00ebr q\u00eb ia k\u00ebshilloj t\u00eb rinjve tan\u00eb ta lexojn\u00eb. Titullohet: &#8220;N\u00eb fen\u00eb e t\u00eb par\u00ebve&#8221;, i autorit Hajrudin S. Muja. (LOGOS-A, Shkup, 2013).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Nd\u00ebr t\u00eb tjera, autori thekson, se: &#8220;Ka nj\u00eb studim Mark Krasniqi q\u00eb na tregon se si gjat\u00eb shekujve plot trazira kishat e Kosov\u00ebs kishin mbetur t\u00eb paprekura dhe ishin ruajtur pik\u00ebrisht nga shumica muslimane, pa asnj\u00eb shp\u00ebrblim.&#8221; &#8211; (f. 25).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Poashtu, shkruan: &#8220;Organi i zyr\u00ebs s\u00eb Ipeshkvis\u00eb s\u00eb Kosov\u00ebs shkruante p\u00ebr periudh\u00ebn osmane se Halifi dhe Porta e Lart\u00eb i kushtuan r\u00ebnd\u00ebsi t\u00eb madhe toleranc\u00ebs fetare, n\u00eb koh\u00ebn kur Evropa mesjetare ishte p\u00ebrgjakur n\u00eb fanatizmin fetar t\u00eb krishter\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Volteri, edhe si kund\u00ebrshtar i Islamit, pohonte se modeli islam i rregullimit t\u00eb jet\u00ebs paraqiste shembullin m\u00eb t\u00eb mir\u00eb t\u00eb toleranc\u00ebs nd\u00ebrfetare.&#8221; &#8211; (f.33)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Nd\u00ebrsa libri i tret\u00eb, \u00ebsht\u00eb ai me titull: &#8220;Paqja Osmane&#8221;, e autorit Ilber Ortayli, (p\u00ebrkthyer n\u00eb turqisht nga Altin Qefalia, LOGOS-A, Shkup, 2015.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Kur flet p\u00ebr toleranc\u00ebn, (dhe, jam dakort me v\u00ebshtrimin q\u00eb ai i b\u00ebn faktit se, termi &#8216;toleranc\u00eb&#8217; \u00ebsht\u00eb i pa zb\u00ebrthyer si e sa duhet n\u00eb fjalor\u00ebt e ndrysh\u00ebm t\u00eb bot\u00ebs, p\u00ebr pasoj\u00eb edhe dometh\u00ebnia e tij n\u00eb gjuh\u00eb t\u00eb ndryshme, merr kuptime q\u00eb lidhen me kultur\u00ebn, politik\u00ebn, besimin e p\u00ebrtej tyre n\u00eb vende e kultura t\u00eb ndryshme. &#8220;Edhe n\u00ebse nuk e p\u00eblqeni gjuh\u00ebn arabe, ju do t\u00eb p\u00eblqeni fjal\u00ebn tesamuh&#8221; &#8211; (f. 67), shprehet.), ai thot\u00eb: &#8220;Ekziston nj\u00eb gj\u00eb e vetme q\u00eb ne duhet ta dim\u00eb dhe ta pranojm\u00eb. Ky term, q\u00eb \u00ebsht\u00eb parashtruar si nj\u00eb status juridik i domosdosh\u00ebm i Evrop\u00ebs gjat\u00eb gjith\u00eb periudh\u00ebs s\u00eb Rilindjes dhe Iluminizmit, p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb \u00ebsht\u00eb ligj\u00ebsuar nga ana e perandorit austriak Joseph II n\u00eb vitin 1792 me nj\u00eb ferman, t\u00eb quajtur &#8220;tolerenz patent&#8221; (certifikata e toleranc\u00ebs). N\u00eb k\u00ebt\u00eb certifikat\u00eb tregohet se Perandoria u ka dh\u00ebn\u00eb t\u00eb drejt\u00eb hebrenjve p\u00ebr t&#8217;u vendosur n\u00ebp\u00ebr qytete, t\u00eb drejt\u00ebn p\u00ebr t\u00eb praktikuar disa profesione, si dhe t\u00eb drejt\u00ebn p\u00ebr t\u00eb studiuar n\u00ebp\u00ebr disa universitete, p\u00ebrve\u00e7 universiteteve jezuite. Kjo gj\u00eb u b\u00eb p\u00ebr shkak t\u00eb shkat\u00ebrrimeve q\u00eb krijoi Revolucioni Francez dhe frik\u00ebs q\u00eb ai p\u00ebrhapi&#8230;&#8221; &#8211; (f. 67).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Mes vulgut t\u00eb shkrimeve t\u00eb dob\u00ebta, ruajtjes s\u00eb &#8220;disa konjukturave&#8221;, (a prej tyre), kur trajtohet kjo tem\u00eb, si dhe pamjaftueshm\u00ebris\u00eb shkencore n\u00eb p\u00ebrkufizimet e toleranc\u00ebs islame n\u00eb raportet nd\u00ebrfetare si fenomen social, m\u00eb vjen nd\u00ebr mend Shejkh Muhammed El-Gazali, i cili, teksa shkruan gjat\u00eb e gjat\u00eb mbi &#8220;Fanatizmin dhe toleranc\u00ebn nd\u00ebrmjet Krisht\u00ebrimit dhe Islamit&#8221;, n\u00eb librin e tij me t\u00eb nj\u00ebjtin titull, (n\u00eb origjinal: &#8220;\u0627\u0644\u062a\u0639\u0635\u0628 \u0648 \u0627\u0644\u062a\u0633\u0627\u0645\u062d \u0628\u064a\u0646 \u0627\u0644\u0645\u0633\u064a\u062d\u064a\u0629 \u0648 \u0627\u0644\u0625\u0633\u0644\u0627\u0645&#8221;), (Kajro, 1997), vulos se: &#8220;Fanatizmave nuk u shkon p\u00ebr shtat p\u00ebrgjigjja, sepse fanatizmat nuk e njohin logjik\u00ebn e mendjes normale!&#8221; &#8211; (f. 9).<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><strong>Imam Muhamed B. Sytari<\/strong><br \/>\n<em>Shkod\u00ebr, m\u00eb 16 n\u00ebntor 2016<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<div class=\"mh-excerpt\"><p>K\u00ebto dit\u00eb po lexoj paralelisht tre libra me vler\u00eb mbi &#8216;toleranc\u00ebn&#8217; nd\u00ebrfetare dhe historin\u00eb e musliman\u00ebve (p\u00ebrfshi shqiptar\u00ebt) n\u00eb raport me tjetrin, kushdo qoft\u00eb ai n\u00eb pik\u00ebpamje fetare, etnike, kulturore, njer\u00ebzore e p\u00ebrtej. Librin e <a class=\"mh-excerpt-more\" href=\"https:\/\/muhamedsytari.net\/?p=950\" title=\"V\u00ebshtrime mbi toleranc\u00ebn&#8230;\">[&#8230;]<\/a><\/p>\n<\/div>","protected":false},"author":1,"featured_media":951,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"class_list":["post-950","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-editorial"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/muhamedsytari.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/950","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/muhamedsytari.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/muhamedsytari.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/muhamedsytari.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/muhamedsytari.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=950"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/muhamedsytari.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/950\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":952,"href":"https:\/\/muhamedsytari.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/950\/revisions\/952"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/muhamedsytari.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/951"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/muhamedsytari.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=950"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/muhamedsytari.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=950"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/muhamedsytari.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=950"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}